خانه / خانه / 10 نظریه انقلابی علمی که دنیا را تکان دادند …

10 نظریه انقلابی علمی که دنیا را تکان دادند …

اکثر رشته‌های دانشگاهی و علمی‌امروزه حاصل یک نظریه انقلابی در علوم مختلف بوده اند که در قرن‌های اخیر اتفاق افتاده است. شکستن ساختار‌های فکری یا پارادایم‌ها (Paradigm Shift) دانش ما را از جهان اطرافمان در چارچوبی جدید دسته بندی می‌کنند. تئوری‌های انقلابی وقتی موفق می‌شوند که باعث ارائه راه حل برای مسئله ای می‌شوند که در چهارچوب‌های قبلی بدون جواب باقی مانده بود . ده تئوری انقلابی مورد نظر ما را در این مطلب می‌بینید ،مطمئنا شما با خیلی از این نظریه‌های مشهور علمی‌آشنا هستید . امیدواریم در زمان زندگی ما هم تئوری‌های جدیدی به این لیست اضافه شوند!

10تئوری اطلاعات ، کلاود شانون (Claude Shannon) ، سال 1948 میلادی

کلاود شانون ، پایه گذار تئوری اطلاعات و در واقع عصر ارتباطات
کلاود شانون ، پایه گذار تئوری اطلاعات و در واقع عصر ارتباطات

 

شاید به نظر آنچنان انقلابی نیاید ، اما قبل از این تئوری ، در زمینه اطلاعات هیچ تئوری قابل توجهی وجود نداشت ، این تئوری اولین تئوری موجود در باره ماهیت اطلاعات است . شانون یک بستر ریاضیاتی کامل برای اطلاعات به وجود آورد که پیش از او کسی این کار را نکرده بود. همین تئوری اطلاعات بود که باعث جهش‌های بزرگی در مخابرات الکترونیکی و علوم کامپیوتر شد. بدون وجود تئوری اطلاعات ، خبری از بیت‌ها و بایت‌ها و کارهای عجیبی که با آن‌ها انجام می‌دهیم نبود.

9تئوری بازی‌ها ، جان ون نیومن و اسکار مرگنسترن ، سال 1944 میلادی (با چاشنی نبوغی مه پروفسور جان نش در ده پنجاه میلادی به آن اضافه کرد)

این نظریه در ابتدا برای علم اقتصاد طراحی شده بود و در این رشته هم موفقیت‌هایی بدست آورده بود. اما تئوری بازی‌ها به خودی خود تحول انقلابی در این رشته علمی‌به وجود نیاورد. اما اتفاق جالبی که افتاد این بود ، این نظریه باعث لجلب توجه خیلی از دانشمندان علوم اجتماعی شد. از طرفی این نظریه به علم زیست شناسی تکاملی راه پیدا کرد و امروزه یک شاخه مهم از علوم زیست شناسی با گرایش نظریه تکامل با استفاده از این نظریه به وجود آمده است . اما داستان به همین جا ختم نشد. نظریه بازی‌ها در خیلی از فعالیت‌های دیگر مانند بازی‌های کارتی نظیر پوکر ، ورزش فوتبال ، مذاکرات دیپلماتیک و چانه زدن سر دستمزد هم استفاده می‌شود. امروزه شاخه از فیزیک کوانتومی‌به نام نظریه بازی‌های کوانتومی‌هم به این لیست اضافه شده است . نظریه ای که ممکن است خیلی از شاخه‌های فیزیک کوانتومی را از نو بسازد !

جان نش به دلیل این مشارکتش در نظریه بازی‌ها موفق به دریافت جایزه نوبل شد. البته او که زندگی شخصی سختی داشت و با بیماری اسکیزوفرنی دست به گریبان بود الهام بخش‌هالیوود نیز شد. فیلم یک ذهن زیبا از روی شخصیت دکتر جان نش ساخته شد و خیلی هم موفق بود! البته فکر نکنید با دیدن این فیلم چیزی از نظریه بازی‌ها یاد خواهید گرفت .

8اکسیژن و تئوری سوختن ، آنتوان لاوازیه ، سال 1770 میلادی

لاوازیه کاشف اکسیژن نبود. اما کسی بود که فهمید گاز بی رنگ و بی بو اکسیژن است که با ترکیب شدنش با مواد مختلف فرآیند سوختن را ایجاد می‌کند. او با این کارش تئوری قدیمی‌فلوژیستون (phlogiston theory) یا آتش تعبیه شده در مواد را به کلی منسوخ کرد و راه را برای شیمی‌مدرن و امروزی باز کرد. البته این نظریه انقلابی در مقایسه با کارهای انقلابی لاوازیه در انقلاب فرانسه که منجر به جدا شدن سر از بدنش شد خیلی هم انقلابی حساب نمی‌شود!

7نظریه صفحات تکتونیکی زمین ، آلفرد وگنر (1920) و توزو ویلسون (1960)

وگنر در اوایل قرن بیستم میلادی دریافت که قاره‌های زمین در حال فاصله گرفتن از هم هستند. اما نظریه صفحات تکتونیک زمین شناسی تا سال 1960 میلادی که دانشمندان شواهد مختلف را کنار هم قرار دادند به شکل جامعی ارائه نشد.

ویلسون ،در کنار تلاش‌های همه دانشمندان زمین شناس،یک دانشمند ژئوفیزیک کانادایی کلیدی ترین کار را برای اثبات این نظریه انجام داد. این کار بزرگ باعث شد که امروزه در رشته‌های مختلفی از مهندسی عمران و … از این نظریه انقلابی برای طراحی سازه‌های بهتر و مقاوم تر استفاده شود.

6نظریه مکانیک آماری ، جیمز کلارک مکسول ، لودویگ بلتزمن ، ویلارد گیبز ، اواخر قرن 19 میلادی

تئوری مکانیک آماری با توضیح رفتار گرما بر حسب رفتار‌های احتمالی و آماری اتم‌ها و مولکول‌ها، علم ترمودینامیک را پایه گذاری کرد و همچنین مدارک محکمی‌دال بر اثبات وجود و واقعیت اتم‌ها ارائه کرد. علاوه بر این، مکانیک آماری نقش ریاضیات آماری و احتمال را در علوم فیزیکی را پر رنگ کرد. تمامی‌گسترش‌های بعدی مکانیک آماری که حالا دیگر به نام فیزیک آماری شناخته می‌شود تقریبا برای هر چیزی که فکر کنید کاربرد دارد. از علم مواد گرفته تا آهنربا‌ها و از کنترل ترافیک تا پیشبینی رفتار رای دهنده‌ها در انتخابات و حتی در تئوری بازی‌ها !

5نسبیت خاص ، آلبرت انیشتین ، 1905 میلادی

راستش را بخواهید نسبیت خاص آنقدر‌ها هم که گفته می‌شود انقلابی نیست. این تئوری بر پایه خیلی از تئوری‌های فیزیک کلاسیک بنا نهاده شده است . اما خوب انصاف داشته باشیم . این تئوری فضا را با زمان و ماده را با انرژی گره زد. با استفاده از این تئوری بمب اتم ساخته شد و این نوید را داد که در سفر‌های فضایی جوانتر می‌مانید ! دیگر از این انقلابی تر چه می‌خواهید ؟

4نسبیت عام ، آلبرت انیشتین ، 1915 میلادی

آلبرت انیشتین بی دلیل به سمبل نبوغ نوع بشر تبدیل نشده است، ارائه دادن دو عدد از انقلابی ترین نظریات علمی‌در طی 10 سال فقط از نابغه ای مانند آلبرت انیشتین ساخته است . نسبیت عام انیشتین خیلی انقلابی تر از نسبیت خاص اوست در این نظریه نسبیت جای گرانش و میدان‌های گرانشی نیوتن که تقریبا بزرگ ترین دستاورد فیزیکی بشر تا آن زمان بود به انحنا در فضا زمان داده شده است و همین باعث شد که چشم دانشمندان به تاریخ جهان هستی، تورم جهان و سیاه چاله‌ها باز شود. چیزی که تا قبل از آن حتی در خیال کسی هم نمی‌گنجید.

3تئوری مکانیک کوانتوم ، مکس پلانک ، انیشتین ، نیلز بور،ورنر‌هایزنبرگ،اروین شرودینگر،مکس بورن،پول دیراک ، 1900تا 1926

عکس دست جمعی از دانشمندان بزرگ قرن 20 ام ، در این عکس اکثر اسم‌هایی که به گوشتان خورده است را می‌بینید!
عکس دست جمعی از دانشمندان بزرگ قرن 20 ام ، در این عکس اکثر اسم‌هایی که به گوشتان خورده است را می‌بینید!

اول از همه باید بگوییم اگر می‌خواهید بدانید بزرگ ترین فیزیک دانان قرن بیستم چه کسانی بوده اند،کافی است بار دیگر تیتر را بخوانید. تئوری کوانتوم حاصل دست تلاش و همکاری نوابغی است که هر کدامشان به تنهایی جزو بزرگترین دانشمندان تاریخ بشر هستند.

اگر می‌خواهیم دانید چرا تئوری کوانتوم یک تئوری انقلابی است بگذارید به زبانی ساده برایتان بگوییم، تئوری کوانتوم تار و پود فیزیک کلاسیک را از هم گسیخت،همه مفاهیم معمولی که از واقعیت جهان هستی می‌دانستیم و حتی فکر می‌کردیم که می‌بینیم را از پایه ویران کرد،همه فلسفه‌هایی که از روابط علت و معلولی بهره می‌جستند را در حیرت گذاشت و حقایقی در مورد دنیای اطرافمان را جلوی چشمانمان قرار داد که هیچکس، هرچقدر هم که تصور خوبی داشته باشد نمی‌تواند حتی تصورشان کند.در وصف این تئوری همین مثال کافی است که در تازه ترین آزمایش‌ها دانشمندان فیزیک کوانتومی‌تایید کردند واقعیت اطراف ما در واقع وجود ندارد مگر کسی نگاهش کند! این تئوری چنان مفاهیم فیزیکی را به چالش می‌کشد که حتی نابغه ترین مغز‌های دنیا هم از درکش باز می‌مانند.به قول ریچارد فینمن برنده نوبل فیزیک :

اگر فکر می‌کنید که تئوری مکانیک کوانتوم را فهمیده اید ، یقین داشته باشید تئوری مکانیک کوانتوم را نفهمیده اید !

2تئوری تکامل به وسیله انتخاب طبیعی ، چالرز داروین ، 1859

داروین با نظریه تکامل نشان داد که پیچیدگی غیر قابل تصور اشکال مختلف حیات و روابط پیچیده گونه‌های مختلف موجودات زنده می‌تواند به وسیله بقا و انشعاب در چرخه‌های زمانی مختلف محیط به وجود آمده باشد و نشان داد که همه گونه‌های حیات روی زمین یک منشع و جد مشترک دارند. او دید انسان را به حیات ، این سامانه حیرت انگیز روی سیاره ای تنها در میان میلیارد‌ها کیلومتر گاز و صخره بی جان باز کرد. شاید امروز برای شما عجیب نباشد اگر بگوییم پرنده‌ها بازماندگان دایناسور‌ها هستند اما او که از ساختار DNA اطلاعی در دست نداشت سیر تحول گونه‌های مختلف را به شکل یک درخت رسم کرد. نموداری درخت مانند که امروزه بسیار گسترده تر شده و به درخت حیات داروین معروف است .

1نظریه خورشید مرکزی (Heliocentrism) ،نیکلاس کوپرنیک ، سال 1543 میلادی

شاید با خودتان بگویید که این که خورشید مرکز منظومه شمسی است آنچنان هم اتقلابی به نظر نمی‌رسد. یکی از اولین چیزهایی که هر کودک در مدرسه و در درس علوم یاد می‌گیرد این است که خورشید مرکز منظومه شمسی است ، گرچه شکل اشتباهی از منظومه شمسی به ما نشان داده می‌شود و منظومه شمسی به شکل دیگری است ! برخی هم می‌گویند حداقل دو سیاره بزرگ دیگر هم در منظومه شمسی وجود دارد

شاید باور نکنید ولی یکی از بزرگ ترین انقلاب‌ها در زمینه علم همین نظریه خورشید محوری است. نظریه ای که بیش از دوهزار سال پس از نظریه زمین مرکزی بطلمیوس ارائه شد !گرچه کپرنیک بر این عقیده بود که خورشید مرکز عالم است (که امروزه می‌دانیم اینطور نیست و خورشید یک ستاره نه چندان بزرگ در میان هزاران میلیارد ستاره دیگر است)، اما او در مورد این که “این زمین است که به دور خورشید می‌گردد”  نظر درستی داشت و همین باعث شد دانشمندانی مانند کپلر بعد‌ها نظریات خودشان را بر این اساس بنویسند. این نظریات علم بشری را در راهی انداخت که امروزه نتایجش را می‌بینیم .

 

نویسنده

درباره ی admin

مطلب پیشنهادی

bedf0572501a4969bdde65a55751e866

زمان برگزاری بیست و چهارمین دوره نمایشگاه بین المللی الکامپ 97 تهران

بنابر زمانبندی اعلام شده، بیست و چهارمین دوره نمایشگاه بین المللی الکترونیک، کامپیوتر و تجارت الکترونیک (الکامپ 2018) ...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *